Xếp thứ nhì tại Giải VTV Cup 2013 vừa qua, thế nhưng đội hình chính ra sân của đội tuyển bóng chuyền nữ quốc gia vẫn là những gương mặt đã quá quen thuộc nhiều năm nay. Có thể thấy, lại thêm lần nữa, chúng ta tiếp tục phải trông cậy vào những cựu binh đã có tuổi...
1. Có một thực tế là ít nhất ba mùa SEA Games trở lại đây tuyển bóng chuyền nữ Việt Nam gần như chỉ bê nguyên một đội hình ra sân. Nhìn sang Thái-lan, Indonesia, họ đang khá thành công nhờ việc đào tạo lớp VĐV trẻ và mạnh dạn đưa thế hệ này thay thế nhiều VĐV đã có tuổi để mang lại sức sống mới.
Những cái tên như Hà Thị Hoa, Phạm Kim Huệ, Phạm Thị Yến, Nguyễn Thị Xuân, Ngọc Hoa đã và đang là những trụ cột nhiều năm qua, nhưng ngay trong giải đấu cấp ĐTQG mới nhất ở Ninh Bình, ngoài Ngọc Hoa còn thi đấu ổn định, những người còn lại đã xuống sức rõ rệt. Điều này không có gì lạ bởi đa phần họ đã ngoài 30, có gia đình và thể lực không còn dẻo dai. Và cứ như vậy, nếu không có đột biến bất ngờ nào về chấn thương, đương nhiên, những cựu binh ấy, cuối năm nay lại tiếp tục tới Myanmar để hoàn thành sứ mệnh bảo vệ tấm HCB tại SEA Games 27.
Đã có nhiều ý kiến cho rằng liên đoàn bóng chuyền Việt Nam (VFV) có từng nghĩ tới việc gạt bỏ tất cả VĐV già nua bằng gương mặt trẻ? Nhưng “nếu như” khi sử dụng VĐV trẻ một thời gian mà không có thành tích thì ai đủ can đảm đứng ra nhận trách nhiệm? Và có lẽ việc vận hành các “lão bà” là phương án tối ưu nhất.
2. Tại SEA Games 27 tới, tuyển bóng chuyền nữ Việt Nam không khó để bảo vệ tấm HCB, bởi ngoài Thái Lan, các nước trong khu vực đều được
đánh giá thấp hơn. Thế nhưng, điều đáng bàn ở đây không phải về thành tích ở “ao làng”, mà về tư duy làm bóng chuyền của ta. Người hâm mộ đang trông chờ một cuộc trẻ hóa, mà ở đó, “chủ lực” phải là những VĐV trẻ như những tài năng: Hà Ngọc Diễm, Bùi Thị Ngà, Âu Hồng Nhung, Lê Thanh Thúy… được quan tâm rèn luyện để thay thế những đàn chị đã có cả chục năm gắn liền với thương hiệu.
Nhìn lại giải VTV Cup vừa qua, chúng ta cũng thấy rõ những VĐV trẻ ít được trao cơ hội. HLV Phạm Văn Long có những điều chỉnh trong từng trận đấu chưa phù hợp, như ít khi dùng Ngọc Diễm, loại bỏ Thanh Thúy, trao cơ hội cho Hồng Nhung vẫn chưa hết hẳn di chứng sau chấn thương. Phụ công Bùi Thị Ngà có lẽ là gương mặt mà ông Long sử dụng hợp lý nhất. Suy cho cùng, ông Long cũng chỉ là người thực hiện cơ chế chạy theo thành tích trong làng bóng chuyền nội địa nói riêng và thể thao Việt Nam nói chung.
3. Hằng năm VFV tổ chức hai giải trẻ toàn quốc và giải các CLB trẻ toàn quốc để làm cơ sở tuyển chọn VĐV trẻ. Ngày 1-8, đội trẻ nữ quốc gia bắt đầu tập trung. Việc tuyển chọn sẽ được chuyên gia Trung Quốc trực tiếp đi tuyển lựa ở từng CLB, gom về một tập thể đồng đều chuyên môn. Tuy nhiên cũng phải nhắc lại, đầu năm 2012, Tổng Thư ký VFV - Trần Đức Phấn từng cho biết sẽ có ít nhất chín VĐV trẻ được tập trung đặc biệt với kỳ huấn luyện dài hạn ở CHDCND Triều Tiên nhưng rốt cuộc, kế hoạch ấy tan biến không ai hay!?
Kể từ đầu 2013, VFV đã chính thức áp dụng giải vô địch quốc gia sẽ không cho phép các CLB thuê ngoại binh như những năm trước nữa. Đây cũng là một tín hiệu mừng cho công tác đào tạo trẻ, bởi với một số CLB “rủng rỉnh” thì việc tìm kiếm cầu thủ giỏi từ nơi khác về là không khó. Đến nay, những CLB quen lệ thuộc vào việc sử dụng ngoại binh sẽ phải chú trọng hơn vào đội trẻ của mình.
Mọi việc nằm ở sự quyết đoán phải thay đổi hay không. Một VĐV trẻ tài năng, có triển vọng nhưng khi lên tuyển mà cứ phải “mài đũng quần” ở ghế dự bị để chờ độ “chín” thì lâu dần còn trở thành “héo”!
